تخته‌نرد یکی از بازی‌های فکری باسابقه در جهان است که میلیون‌ها نفر آن را در خانه‌ها، کافه‌ها و جمع‌های دوستانه بازی می‌کنند. بااین‌حال، تبدیل این بازی به یک ورزش بین‌المللی با ساختار حرفه‌ای، مسابقات منظم، داوری استاندارد و فرصت‌های پیشرفت برای بازیکنان، نیازمند برنامه‌ریزی و همکاری گسترده است.
عمر کرملف (Umar Kremlev)، رئیس فدراسیون بین‌المللی تخته‌نرد (International Backgammon Federation یا IBF)، در مصاحبه اختصاصی خود با نخستین شماره مجله رسمی این فدراسیون، دیدگاه‌هایش را درباره مسیر توسعه این ورزش مطرح کرده است.
این گفت‌وگو در صفحات ۱۸ تا ۲۵ مجله IBF Journal منتشر شده و علاوه بر برنامه‌های مدیریتی فدراسیون، به موضوعاتی مانند ارزش ارتباطات انسانی، ویژگی‌های یک قهرمان واقعی، داستان بازیکنان الهام‌بخش و اصول شخصی کرملف در زندگی می‌پردازد.
چرا عمر کرملف توسعه تخته‌نرد را انتخاب کرد؟
کرملف در ابتدای مصاحبه توضیح می‌دهد که سال‌هاست به تخته‌نرد علاقه دارد و خودش نیز این بازی را انجام می‌دهد. او تخته‌نرد را بازی‌ای باسابقه و خردمندانه می‌داند که ظرفیت زیادی برای توسعه دارد.
از نظر او، تخته‌نرد مجموعه‌ای از توانایی‌ها را در کنار یکدیگر قرار می‌دهد: تفکر، شخصیت، خونسردی، برنامه‌ریزی راهبردی و تصمیم‌گیری در شرایطی که نتیجه از پیش مشخص نیست.
باوجود محبوبیت گسترده این بازی، کرملف معتقد است جامعه جهانی تخته‌نرد برای سال‌ها از یک ساختار بین‌المللی قدرتمند محروم بوده است. او به نیازهای مختلف این ورزش اشاره می‌کند؛ از قوانین روشن و مسابقات حرفه‌ای گرفته تا عناوین رسمی، آموزش داوران، جوایز مالی قابل‌توجه و رقابت‌های ویژه جوانان.
از نگاه او، مأموریت IBF این است که دسترسی به تخته‌نرد را گسترش دهد و جایگاه آن را به‌عنوان یک ورزش فکری معتبر در سطح بین‌المللی تثبیت کند؛ ورزشی که افراد در سنین مختلف بتوانند در آن مشارکت داشته باشند.
چرا ارزش یک صفحه تخته‌نرد به قیمت آن نیست؟
یکی از بخش‌های جالب مصاحبه به صفحه‌های تخته‌نردی اختصاص دارد که برای کرملف ارزش شخصی دارند.
او توضیح می‌دهد که طی سال‌ها صفحه‌های متعددی جمع‌آوری کرده است؛ بعضی از آن‌ها طراحی منحصربه‌فرد و ساخت زیبایی دارند و برخی نیز هدیه گرفته شده‌اند. بااین‌حال، از نظر او آنچه اهمیت دارد خود صفحه نیست.
ممکن است یک بازی روی صفحه‌ای ساده و قدیمی به یکی از گرم‌ترین خاطرات زندگی تبدیل شود، درحالی‌که بازی روی صفحه‌ای گران‌قیمت و زیبا لزوما همان احساس را ایجاد نکند.
کرملف ارزش واقعی تخته‌نرد را در لحظه مشترک میان دو نفر می‌بیند؛ گفت‌وگوها، خنده‌ها، سکوت‌ها و داستان‌هایی که در جریان بازی شکل می‌گیرند.
این بخش از مصاحبه، تخته‌نرد را فراتر از یک رقابت فکری معرفی می‌کند. در این نگاه، ارزش یک بازی تنها به نتیجه آن وابسته نیست، بلکه تجربه‌ای که میان دو بازیکن شکل می‌گیرد نیز اهمیت دارد.
چه چیزی تخته‌نرد را از شطرنج و سایر ورزش‌های فکری متمایز می‌کند؟
کرملف تخته‌نرد را ترکیبی از محاسبه، شهود و توانایی کار با احتمالات می‌داند. بازیکن نمی‌تواند همه شرایط بازی را کنترل کند، اما مسئولیت هر تصمیمی را که می‌گیرد، بر عهده دارد.
ممکن است بازیکن تاس نامساعدی بیاورد، اما همچنان بهترین حرکت ممکن را پیدا کند. در مقابل، گاهی فرصتی مناسب در اختیار او قرار می‌گیرد و نمی‌تواند از آن به‌درستی استفاده کند.
از نظر کرملف، این ویژگی تخته‌نرد به زندگی شباهت دارد. هیچ‌کس تضمینی برای برخورداری از شرایط ایدئال ندارد، اما هر فرد می‌تواند توانایی و شخصیت خود را از طریق تصمیم‌هایی که می‌گیرد نشان دهد.
او همچنین بر دسترس‌پذیری این بازی تأکید می‌کند. قوانین اولیه تخته‌نرد را می‌توان نسبتا سریع آموخت، اما تسلط بر آن ممکن است یک عمر زمان ببرد. کودکان و بزرگسالان، مبتدیان و استادان بزرگ و افراد با فرهنگ‌های مختلف می‌توانند پشت یک صفحه قرار بگیرند.
این ویژگی، از نگاه او، تخته‌نرد را به زبانی مشترک میان انسان‌ها تبدیل می‌کند.
تجربه مدیریت بوکس چه درسی برای توسعه تخته‌نرد داشته است؟
کرملف در این مصاحبه درباره تجربه مدیریتی خود در انجمن بین‌المللی بوکس (IBA) و فدراسیون بین‌المللی تخته‌نرد صحبت می‌کند.
او معتقد است ورزشکاران باید در مرکز تمام فعالیت‌های یک فدراسیون قرار داشته باشند. به گفته او، وظیفه یک نهاد ورزشی تنها برگزاری مسابقات نیست؛ بلکه باید از ورزشکاران، مربیان و تیم‌های ملی حمایت کند، داوری عادلانه را تضمین کند و فرصت‌های لازم برای پیشرفت را فراهم آورد.
کرملف توضیح می‌دهد که همین اصل در IBF نیز دنبال می‌شود. بازیکنان باید قوانین مسابقات، سیستم رتبه‌بندی و شیوه اعطای عناوین را بشناسند و اطمینان داشته باشند که نتایج رقابت‌ها بر اساس مهارت آن‌ها تعیین می‌شود.
او در مقابل، از تخته‌نرد درسی درباره نگاه چند حرکت جلوتر به مسائل می‌گیرد. ساختن یک سازمان بین‌المللی به صبر، راهبرد بلندمدت و تلاش مستمر نیاز دارد و دستاوردهای بزرگ حاصل تصمیم‌های متعددی هستند که هر روز گرفته می‌شوند.
تخته‌نرد چه چیزی به زندگی امروز اضافه می‌کند؟
یکی از موضوعات محوری مصاحبه، کاهش فرصت‌های ارتباط رودررو در زندگی روزمره است.
کرملف معتقد است بسیاری از افراد، به‌ویژه کودکان، بخش زیادی از اوقات فراغت خود را با تلفن‌های همراه سپری می‌کنند. از نظر او، تخته‌نرد می‌تواند جایگزینی معنادار باشد که تمرکز، تفکر انتقادی و ارتباط واقعی میان افراد را تقویت می‌کند.
این بازی اعضای خانواده، دوستان و نسل‌های مختلف را دور یک صفحه جمع می‌کند. همچنین به بازیکنان یاد می‌دهد که هم پیروزی و هم شکست را با متانت بپذیرند.
کرملف بر این باور است که چنین ویژگی‌هایی تنها به فضای مسابقه محدود نمی‌شوند و می‌توانند در زندگی روزمره نیز ارزشمند باشند.
فلسفه IBF درباره اتحاد ملت‌ها چیست؟
کرملف در ادامه، درباره این دیدگاه خود صحبت می‌کند که ورزش باید مردم را به یکدیگر نزدیک کند.
او می‌گوید IBF برای کشورهایی که به توسعه تخته‌نرد و رعایت مجموعه‌ای از قوانین مشترک متعهد باشند، فضایی برای همکاری فراهم می‌کند. در نگاه او، بازیکنان باید بتوانند نماینده کشور خود باشند، در شرایط برابر رقابت کنند و برای پیروزی تلاش کنند.
از جمله فعالیت‌هایی که او برای فدراسیون مطرح می‌کند، گردهم‌آوردن فدراسیون‌های ملی، آموزش داوران، تبادل تجربه و برگزاری مسابقات بین‌المللی است.
کرملف معتقد است هرچه کشورهای بیشتری به این حرکت بپیوندند، تخته‌نرد نیز قدرتمندتر خواهد شد. از نگاه او، ورزش باید میان ملت‌ها پل ارتباطی بسازد و این اصل، یکی از مبانی شکل‌گیری IBF است.
چشم‌انداز ده‌ساله عمر کرملف برای تخته‌نرد جهان
در یکی از مهم‌ترین بخش‌های مصاحبه، از کرملف خواسته می‌شود تصور کند که ده سال گذشته و همه‌چیز مطابق برنامه‌های او پیش رفته است. او در این شرایط، آینده تخته‌نرد را چگونه می‌بیند؟
پاسخ او تصویری از ورزشی ارائه می‌دهد که در فرهنگ روزمره مردم جایگاه پیدا کرده است. افراد در خانه‌ها، مدارس، دانشگاه‌ها، باشگاه‌های ورزشی و فضاهای عمومی تخته‌نرد بازی می‌کنند.
بازیکنان جوان به مربیان و برنامه‌های تمرینی دسترسی دارند و می‌توانند مسیری روشن را از نخستین مسابقه خود تا کسب عنوان استادبزرگ بین‌المللی طی کنند.
در این چشم‌انداز، بازیکنان حرفه‌ای در تقویمی باثبات از مسابقات بین‌المللی شرکت می‌کنند، از نظام رتبه‌بندی شفاف برخوردارند و فرصت کسب جوایز قابل‌توجه و ساختن یک مسیر حرفه‌ای را دارند.
کرملف همچنین امیدوار است مسابقات جهانی میلیون‌ها بیننده جذب کنند و بهترین بازیکنان تخته‌نرد مانند ستاره‌های سایر ورزش‌ها شناخته شوند و مورد حمایت قرار بگیرند.
بااین‌حال، او تأکید می‌کند که توسعه جهانی نباید روح تخته‌نرد را از بین ببرد. این بازی همچنان باید خانواده‌ها، دوستان و نسل‌های مختلف را دور یک صفحه جمع کند و در کنار گسترش بین‌المللی، صمیمیت و گرمای خود را حفظ کند.
ویژگی‌های یک قهرمان واقعی تخته‌نرد چیست؟
از نظر کرملف، قهرمان واقعی را نمی‌توان تنها با رتبه، عنوان یا تعداد پیروزی‌ها شناخت.
او احترام به حریف، رفتار شایسته، مسئولیت‌پذیری در قبال تصمیم‌ها، صبر، خونسردی، انضباط و کنترل هیجان را از ویژگی‌های مهم یک قهرمان می‌داند.
به اعتقاد او، نحوه برخورد یک ورزشکار با شکست، به‌اندازه شیوه پیروزی او اهمیت دارد. قهرمان واقعی نتیجه را می‌پذیرد، از آن درس می‌گیرد، به تلاش ادامه می‌دهد و برای بازگشت قوی‌تر آماده می‌شود.
عنوان قهرمانی ممکن است برای فرد شهرت به همراه بیاورد، اما این شخصیت اوست که تعیین می‌کند آیا دیگران واقعا برایش احترام قائل خواهند شد یا خیر.
چه چیزی در بازیکنان تخته‌نرد بیش از همه توجه کرملف را جلب می‌کند؟
کرملف در پاسخ به این پرسش، از اشتیاق بازیکنان و احترامی که برای این بازی قائل‌اند صحبت می‌کند.
او به بازیکنانی اشاره می‌کند که برای شرکت در مسابقات مسافت‌های طولانی را طی می‌کنند، ساعت‌های زیادی به بازی و تحلیل مسابقات اختصاص می‌دهند، به یادگیری ادامه می‌دهند و بارها به رقابت بازمی‌گردند.
در یک تورنمنت ممکن است دانش‌آموزی، کارآفرینی، بازنشسته‌ای، ورزشکاری حرفه‌ای و بازیکنانی از ژاپن، روسیه، آرژانتین یا آفریقای جنوبی کنار یکدیگر قرار بگیرند. این افراد با وجود تفاوت در زندگی و پیشینه، علاقه مشترکی به تخته‌نرد دارند.
از نظر کرملف، همین علاقه مشترک است که جامعه‌ای بین‌المللی، قدرتمند و پذیرای افراد مختلف ایجاد می‌کند.
داستان دو بازیکن که برای عمر کرملف فراموش‌نشدنی هستند
در بخش دیگری از مصاحبه، کرملف دو داستان متفاوت را روایت می‌کند که هر دو از نگاه او اهمیت توسعه تخته‌نرد را نشان می‌دهند.
ویکتوریا بورزنکووا؛ قهرمان جوان تخته‌نرد
کرملف از ویکتوریا بورزنکووا (Viktoriya Borzenkova)، دانش‌آموزی از شهر کورسک روسیه، یاد می‌کند که به قهرمانی جهان در بخش جوانان رسیده است.
او این موفقیت را نمونه‌ای از ظرفیت نسل جوان می‌داند و معتقد است چنین دستاوردهایی نشان می‌دهند چرا سرمایه‌گذاری روی تخته‌نرد جوانان اهمیت دارد.
از نگاه او، کودکان از طریق این بازی یاد می‌گیرند فکر کنند، تصمیم بگیرند، سخت‌کوش باشند و برای دستیابی به اهداف خود تلاش کنند.
دولوت ابژاپاروف؛ بازیکنی با اراده برای ادامه رقابت
داستان دوم به دولوت ابژاپاروف (Doolot Abzhaparov)، بازیکنی ۵۷ ساله از قرقیزستان، مربوط می‌شود. کرملف توضیح می‌دهد که او از ویلچر استفاده می‌کند و هر دو پای خود و یکی از دست‌هایش را از دست داده است.
باوجود این شرایط، دولوت در آخرین مسابقات IBF شرکت کرده، برای بازی‌های خود اهمیت زیادی قائل بوده و از ملاقات با سایر بازیکنان لذت برده است.
کرملف می‌گوید حضور چنین افرادی در جامعه تخته‌نرد برای فدراسیون ارزشمند است.
او با قرار دادن داستان ویکتوریا و دولوت در کنار یکدیگر، بر این نکته تأکید می‌کند که افراد در مراحل مختلف زندگی و با شرایط متفاوت می‌توانند به‌واسطه علاقه مشترک به تخته‌نرد به یکدیگر پیوند بخورند.
این روایت همچنین اهمیت فراهم‌کردن فرصت مشارکت برای بازیکنان با شرایط جسمانی متفاوت را برجسته می‌کند.
اصلی که عمر کرملف در ورزش و زندگی دنبال می‌کند
کرملف در پاسخ به پرسشی درباره اصل راهنمای زندگی خود، بر ادامه‌دادن مسیر و متوقف‌نشدن تأکید می‌کند.
از نظر او، هر هدف ارزشمندی به تلاش مستمر نیاز دارد. افراد در مسیر پیشرفت با مشکلات روبه‌رو می‌شوند، اشتباه می‌کنند و شکست می‌خورند، اما نباید تسلیم شوند.
او ورزش را زمینه‌ای برای یادگیری مقاومت در برابر دشواری‌ها، برخاستن پس از هر شکست و ادامه حرکت به‌سمت هدف می‌داند.
اصل دیگری که کرملف بر آن تأکید می‌کند، پایبندی به حقیقت و عدالت است. به اعتقاد او، قوانین ورزش باید عادلانه باشند و به‌طور یکسان درباره همه اجرا شوند.
او معتقد است هنگامی که عدالت، احترام و مسئولیت‌پذیری وجود داشته باشند، اعتماد شکل می‌گیرد؛ و بدون اعتماد، ساختن یک فدراسیون یا تیم قدرتمند امکان‌پذیر نیست.
توصیه عمر کرملف به کسانی که تاکنون تخته‌نرد بازی نکرده‌اند
پیام پایانی کرملف به افرادی که هنوز با تخته‌نرد آشنا نشده‌اند، ساده و مستقیم است: یک صفحه تهیه کنید و نخستین بازی خود را انجام دهید.
او توصیه می‌کند افراد از اشتباه‌کردن نترسند و تصور نکنند برای شروع به سال‌ها آمادگی نیاز دارند. یادگیری قوانین اولیه می‌تواند به‌سرعت آن‌ها را وارد دنیای جدیدی کند.
بازیکن به‌تدریج یاد می‌گیرد چند حرکت جلوتر را در نظر بگیرد، حریف خود را بهتر بشناسد و اشتباهاتش را تشخیص دهد.
کرملف همچنین پیشنهاد می‌کند افراد والدین، فرزندان یا دوستان خود را به بازی دعوت کنند و دور یک صفحه جمع شوند. شاید همان بازی اول، آغاز علاقه‌ای باشد که تا پایان عمر ادامه پیدا کند.
او در پایان بر این پیام تأکید می‌کند که تخته‌نرد مردم را به یکدیگر نزدیک می‌کند و از مخاطبان می‌خواهد به خانواده جهانی این بازی بپیوندند.
جمع‌بندی؛ آینده تخته‌نرد به چه عواملی وابسته است؟
مصاحبه عمر کرملف در نخستین شماره مجله IBF، تصویری از اهداف و دیدگاه‌های او برای توسعه جهانی تخته‌نرد ارائه می‌دهد. حرفه‌ای‌سازی مسابقات، شفافیت قوانین و رتبه‌بندی، حمایت از ورزشکاران، پرورش بازیکنان جوان و ایجاد ارتباط میان کشورهای مختلف، محورهای اصلی این دیدگاه هستند.
در کنار این اهداف، کرملف بر حفظ جنبه انسانی تخته‌نرد نیز تأکید می‌کند. از نگاه او، این بازی تنها رقابتی برای کسب عنوان و جایزه نیست؛ بلکه فرصتی برای یادگیری، ارتباط اجتماعی، احترام به دیگران و رشد فردی است.
البته تحقق این چشم‌انداز به اجرای عملی برنامه‌ها، ایجاد اعتماد در میان بازیکنان و فدراسیون‌های ملی و تداوم برگزاری مسابقات استاندارد بستگی دارد. مطالب این مصاحبه، دیدگاه‌ها و اهداف اعلام‌شده از سوی رئیس IBF را منعکس می‌کنند و به‌تنهایی اثبات نمی‌کنند که تمام این اهداف محقق شده‌اند.
منبع اصلی
این مقاله بر اساس مصاحبه عمر کرملف در شماره اول مجله رسمی IBF Journal، صفحات ۱۸ تا ۲۵، تنظیم شده است.